Huzurlu Göbekler, Mutlu Kuyruklar

Gastroenteroloji

Can dostlarımızın kronik kusma, ishal, iştahsızlık ve gıda alerjisi şikayetlerini, en hassas ultrasonografi, kan testleri ve biyopsili endoskopi yöntemleriyle çözüyoruz.

Veteriner Ekokardiyografi

Gastroenteroloji Nedir ve Neden Hayati Önem Taşır?

Sindirim sistemi; yemek borusu, mide, ince ve kalın bağırsaklar, karaciğer, safra kesesi ve pankreası içine alan, vücudun en karmaşık organ ağlarından biridir. Gastroenteroloji ise bu sistemlerin hastalıklarını inceleyen uzmanlık dalıdır. Kedi ve köpeklerde sindirim sistemi sadece yiyecekleri sindirmekle kalmaz; aynı zamanda bağışıklık sisteminin yaklaşık %70’ini barındırarak vücudu dış mikroplara karşı korur. Bu nedenle mide ve bağırsak yollarındaki kronik yangılar, emilim bozuklukları veya pankreas yetmezlikleri tüm vücut direncini çökerterek can dostlarımızın sağlığını bozar.

Evcil hayvan sahipleri arasında kusma veya ishal bazen basit bir “çim yeme” veya “soğuk algınlığı” olarak geçiştirilebilir. Ancak haftalar süren kronik kusmalar, dışkıda kan görülmesi veya aşırı kilo kayıpları ciddi bir tıbbi durumun habercisidir. Gastroenteroloji birimimizde, modern tanı araçlarımızla (karın ultrasonu, hassas sindirim enzimleri kan testleri, paraziter gaita testleri ve endoskopik biyopsiler) bu rahatsızlıkların kesin nedenini saptıyor ve hastalarımıza özel medikal ve diyetetik çözümler sunuyoruz.

Dostunuzda aşağıdaki semptomlardan bir veya birkaçı mevcutsa, sindirim kanalının detaylı taranması gerekir:

  • Haftada 1-2 Kezden Fazla Kusma
    Özellikle sabahları aç karnına sarı köpük kusması veya yemek sonrası sindirilmemiş mama kusması.
  • Dışkıda Kan veya Katran Rengi
    Dışkı üzerinde taze kırmızı kan (kalın bağırsak kanaması) veya kömür karası dışkılama (mide/ince bağırsak kanaması).
  • Karında Guruldama ve Gaz Birikmesi
    Karın bölgesinden gelen aşırı gurultu sesleri, gaz çıkarma ve karın ağrısı nedeniyle kambur durma.
  • Geçmeyen veya Tekrarlayan İshal
    Gıda değişimine bağlı olmayan, çamurumsu, mukuslu veya sulu dışkılama nöbetleri.
  • Hızlı Kilo Kaybı ve İştahsızlık
    Normal miktarda yemesine rağmen kilo vermesi veya mamaya karşı isteksizlik gelişmesi.
  • Dışkı Kıvamında Değişiklikler Bazen kabız, bazen ishal olma döngüleri ve dışkı yaparken ıkınma, zorlanma.
    Bazen kabız, bazen ishal olma döngüleri ve dışkı yaparken ıkınma, zorlanma.

Mama Değişimlerinde Geçiş Protokolü: Dostunuzun mamasını aniden değiştirmeyin. Yeni mamaya geçerken eski mamayla karıştırarak 7 günlük bir geçiş uygulayın (1-2. gün %25 yeni, 3-4. gün %50 yeni, 5-6. gün %75 yeni, 7. gün %100 yeni).

Sofranızdan Uzak Tutun: Yemek yerken bize bakan masum gözlere yenilmeyin. Bizim yediğimiz baharatlı, salçalı, soğanlı ve sarımsaklı yemekler kedi ve köpeklerin sindirim sistemini tarumar eder, akut pankreatit krizlerine yol açabilir.

Probiyotik Destekleri: Bağırsak florasındaki yararlı bakterileri (mikrobiyota) korumak için, hekimimizin önereceği veteriner probiyotik toz veya macunlarını periyodik olarak kullanın.

Mide Koruyucu Otlar: Kediler yalanırken yuttukları tüyleri çıkarmak için evdeki zehirsiz yeşil kedi çimlerini yiyebilirler. Evde kedi çimi bulundurarak onların bu doğal ihtiyacını karşılayın.

Sindirim Sistemi Teşhis Protokolümüz: Hangi Testleri Yapıyoruz?

Sindirim şikayetiyle gelen bir hastada izlediğimiz tanı adımları, nokta atışı tedaviye ulaşmamızı sağlar:

Karın Ultrasonu

Mide ve bağırsakların duvar kalınlıklarını, lenf yumrularının büyümesini ve pankreasın yapısını canlı olarak inceleriz.

Biyokimyasal Kan Testleri

Karaciğer enzimlerini, safra asitlerini ve böbrek değerlerini ölçerek sistemik hastalıkları eleriz. Özellikle pankreas iltihabı tespiti için spesifik fPL/cPL enzim testleri çalışılır.

Parazitolojik Dışkı Analizi

Dışkıda gözle görünmeyen Giardia, Koksidya gibi protozoon parazitleri ve iç parazit yumurtalarını saptarız.

Endoskopik Biyopsi

Kronik yangısal bağırsak hastalıklarının (IBD) ve kanserlerin kesin teşhisi için dikişsiz mikro doku örnekleri alırız.

Dahiliye birimimizde teşhis ve tedavisini yönettiğimiz başlıca kronik sindirim rahatsızlıkları şunlardır:

IBD (Yangısal Bağırsak Hastalığı): Bağırsak duvarının kronik olarak iltihaplanması sonucu gıdaların emilememesi.
Geçmeyen ishal ve kilo kaybıyla karakterizedir. Özel diyet ve kortikosteroid/immünsupresif tedavileriyle yönetilir.

Akut ve Kronik Pankreatit: Pankreasın kendi ürettiği sindirim enzimleriyle kendini sindirmeye başlaması sonucu oluşan,
şiddetli karın ağrısı ve kusmayla seyreden hayatı tehdit edici krizler. Acil yatış ve sıvı tedavisi gerektirir.

Karaciğer Yağlanması (Hepatic Lipidosis): Özellikle kilolu kedilerin 2-3 günden uzun süre iştahsız kalması sonucu karaciğerde
aşırı yağ birikmesiyle seyreden ölümcül tablo. Erken besleme tüpü yerleştirilmesi hayati önem taşır.

Disbiyozis (Mikrobiyota Bozukluğu): Bağırsaktaki yararlı bakteri dengesinin bozulması sonucu oluşan kronik gaz ve dışkı yumuşamaları.

Gastroenteroloji Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Kedilerin kendilerini yalarken yuttukları tüyleri ayda 1-2 kez kusarak çıkarmaları normal kabul edilebilir. Ancak haftada birkaç kez tüy yumağı kusması normal değildir. Bu durum, mide-bağırsak hareketlerinin (motilite) yavaşladığının veya bağırsaklarda bir yangı (IBD) olduğunun habercisi olabilir. Tüy yumaklarının dışkıyla kolayca atılması için düzenli malt macunları kullanmalı ve hekimimize danışmalısınız.

Evet, dışkıda kan görülmesi her zaman ciddiye alınması gereken bir belirtidir. Kan eğer taze kırmızı renkteyse (hematozisiya), kalın bağırsaktaki parazitler, kolit veya polip kaynaklıdır. Eğer dışkı kömür karası ve kötü kokulu ise (melena), midede veya ince bağırsakta kanamalı bir ülser ya da yabancı cisim delinmesi olduğunu gösterir. Vakit kaybetmeden dışkı örneğiyle kliniğimize başvurmalısınız.

IBD, insanlardaki Crohn veya Ülseratif Kolit benzeri kronik, bağışıklık sistemi kaynaklı bir hastalıktır. Tamamen ortadan kaldırılması (kür edilmesi) zor olsa da, doğru hidrolize diyet mamalar, bağırsak florasını düzenleyici probiyotikler ve bağışıklığı baskılayıcı uygun doz ilaç tedavileriyle hastalık tamamen kontrol altına alınabilir. Dostumuz hiçbir semptom göstermeden kaliteli bir ömür sürebilir.

Giardia, kedi ve köpeklerin ince bağırsaklarına yerleşen, kronik kötü kokulu, sulu ishallere neden olan mikroskobik bir kamçılı tek hücrelidir (protozoon). Dışarıdaki kirli su birikintilerinden veya diğer hayvanların dışkılarından bulaşır. Teşhisi gaita ELISA testleriyle hızlıca yapılır. Özel parazit kırıcı şuruplarla ve çevre dezenfeksiyonuyla 7-10 günde tedavi edilir.

Özellikle kilolu kedilerde 48-72 saatlik tam açlık karaciğer yağlanmasını (lipidosis) tetiklemek için yeterlidir. Vücut enerji elde etmek için depolardaki yağları karaciğere yığar ve karaciğer bu yağı işleyemeyip iflas eder. Kediniz 2 günden uzun süredir hiçbir şey yemiyorsa, sarılık ve karaciğer yetmezliği gelişmeden önce acil olarak besleme sondası takılması gerekebilir.

Eliminasyon diyeti, gıda alerjisi şüphesi olan hastalarda alerjen proteini saptamak için kullanılır. Dostumuza 8-12 hafta boyunca daha önce hiç yemediği bir protein kaynağı (örneğin ördek, geyik eti) veya amino asit düzeyinde parçalanmış hidrolize mama dışında hiçbir şey (ödül bisküvisi, ev yemeği dahil) verilmez. Şikayetler kesilirse eski mamaya dönülerek alerji teyit edilir.

Kusma önleyici ilaçlar geçici bir rahatlama sağlar; ancak kusmanın nedenini ortadan kaldırmaz. Eğer kusmanın nedeni midedeki bir yabancı cisim tıkanıklığı ise, kusmayı ilaçla durdurmak bağırsakların delinmesine yol açabilir. Bu nedenle röntgen ve ultrasonla bağırsak tıkanıklığı elenmeden kusma kesici ilaçların rastgele kullanımı tıbbi olarak tehlikelidir.